Reklama

Wielka wystawa o czasach Potopu

Agresorzy czy obrońcy

Niedziela legnicka 6/2004

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Wizerunki szwedzkich władców oraz dowodzonych przez nich armii, które kilkakrotnie przekroczyły Bałtyk i wzięły udział w konfliktach zbrojnych na terenie Polski, Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego i Rosji, były wielką ozdobą wystawy „Agresorzy - Obrońcy. Wojska Szwedzkie w Europie Środkowej w XVII i XVIII wieku”, zaprezentowanej ostatnio w ratuszu - Muzeum Miejskim Wrocławia.
Ale nic dziwnego - królowie Gustaw Adolf, Karol Gustaw i Karol XII byli tymi władcami, którzy stali się pierwszoplanowymi postaciami historii nowożytnej Europy. - Ich samych oraz ich armie postrzegano zarówno jako agresorów, jak i obrońców - opowiada Juliusz Woźny, rzecznik prasowy Muzeum Miejskiego Wrocławia. - Działalność polityczna i militarna Szwedów związana była ze złożonymi czynnikami dynastycznymi oraz religijno-społecznymi charakterystycznymi dla ówczesnej Europy Środkowej. Dla jednych byli oni najeźdźcami, inni widzieli w nich gwarantów swobód politycznych i religijnych w Europie. Ten dualizm postaw sprawił, że w różny sposób traktowano armię szwedzką. Dla przykładu w czasach potopu pod Jasną Górą była ona traktowana jako agresor i uzurpator prawowitej władzy, zaś we Wrocławiu w dobie wojny trzydziestoletniej w osobie Gustawa Adolfa widziano bohaterskiego obrońcę wiary ewangelickiej. Również w następnym stuleciu Karolowi XII, promotorowi konwencji w Altranstädt 1707, przypisywano na Śląsku podobne zasługi.
Wśród zabytków upamiętniających obecność Szwedów na terenie Europy Środkowej należy wymienić liczne, cenne przekazy ikonograficzne w zbiorach graficznych i oddziałach starych druków Zakładu Narodowego im. Ossolińskich - Muzeum Książąt Lubomirskich i Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Przede wszystkim ilustracje graficzne zamieszczone w pracy Samuela Pufendorfa De rebus a Carolo Gustavo Sveciae Rege gestis commentariorum libri septem elegantissimis tabulis aeneis exornati cum triplici indice, Norimbergae 1696, autorstwa Eryka Jönsona Dahlberga, a także zbiór druków ulotnych z czasów wojny trzydziestoletniej.
Wystawę zorganizowali: Oddział Wrocławski Polskiego Towarzystwa Badań Reformacji, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu i Muzeum Miejskie Wrocławia. Była ona jedną z imprez towarzyszących międzynarodowej konferencji naukowej pt. „Po obu stronach Bałtyku. Wzajemne relacje pomiędzy Skandynawią a Europą Środkową”.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2004-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Biskupi UE zaniepokojeni opinią TSUE ws. wykreślania danych z ksiąg chrztu

2026-10-05 19:57

[ TEMATY ]

chrzest

dokumenty

annazuc/pixabay.com

Rzecznik generalna Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Laila Medina uznała, że unijne przepisy o ochronie danych osobowych mogą mieć zastosowanie do danych zawartych w księgach chrztu. COMECE obawia się, że przyjęcie takiego kierunku może doprowadzić do poważnej niepewności prawnej co do prowadzenia ksiąg chrztu w Kościołach całej UE. Przypominają, że rejestry te są ważne dla życia i misji Kościoła.

Komisja Konferencji Biskupów Unii Europejskiej (COMECE) wyraziła poważne zaniepokojenie opinią rzeczniczki generalnej TSUE Laili Mediny w sprawie C-12/25 Bisdom Gent, dotyczącej możliwości usuwania danych osobowych z ksiąg chrztu. Opinia została przedstawiona 1 października 2026 r., a stanowisko COMECE opublikowano 5 października.
CZYTAJ DALEJ

Nie wiesz, co dalej? Maryja pokazuje, od czego zacząć

2026-10-04 21:04

[ TEMATY ]

Różaniec 2026

www.pexels.com

Nie zawsze wiemy, dokąd prowadzi nas życie. Maryja w chwili Zwiastowania również nie znała całej przyszłości. Wiedziała tylko, komu może zaufać. Jeśli stoisz przed ważną decyzją, weź dziś Różaniec i zrób z Nią pierwszy krok.

W październiku mamy dla Ciebie 31 powodów, żeby wziąć Różaniec do ręki. Każdego dnia – jeden powód, jedna tajemnica, jedna intencja.
CZYTAJ DALEJ

Ostatni romantyk nie zmieścił się w kadrze. O kinowej „Lalce” Macieja Kawalskiego

2026-10-06 12:30

[ TEMATY ]

film

felieton

Kino Świat

Kinowa „Lalka” Macieja Kawalskiego ma rozmach, piękne kostiumy i znakomitych aktorów. Zabrakło w niej jednak sceny, w której Prus zawarł być może swoje najważniejsze przesłanie: śmierci Ignacego Rzeckiego – ostatniego romantyka – i trzech łacińskich słów odnalezionych w jego kieszeni.

Podziel się cytatem W końcowym, powieściowym wątku „Lalki” Prusa doktor Szuman wypowiada do Ignacego Rzeckiego, wciąż czekającego na powrót Napoleona i Wokulskiego, znamienne słowa: „Romantycy muszą wyginąć, to darmo: dzisiejszy świat nie dla nich….Powszechna jawność sprawia to, że już nie wierzymy ani w anielskość kobiet, ani w możliwość ideałów. Kto tego nie rozumie, musi zginąć albo dobrowolnie sam ustąpić…”. Rzecki zostaje potem sam. Wkrótce umiera. W jego pokoju - z okrągłym stołem z czarnym kałamarzem, ćwierćwiekową pajęczyną i ćwierćwiekową firanką - gromadzą się dawni znajomi. Na koniec zostają tylko Szuman i Ochocki. „Przypatrz mu się pan - mówi doktor Szuman - ostatni to romantyk! Jak oni się wynoszą… Jak oni się wynoszą….”. Ochocki pochyla się, by ująć „zimną już rękę Rzeckiego”, gdy nagle w bocznej kieszeni zmarłego dostrzega list Węgiełka z nakreśloną strofą Horacego: Non omnis moriar (Nie wszystek umrę).
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję